“Muốn trở thành kỹ sư thực hành tự động hóa giỏi, trước hết phải hiểu và điều khiển được trái tim của hệ thống – PLC” – Trích lời giảng viên Phan Nguyên Khải tại FPT Polytechnic Cần Thơ.
Lập trình PLC (Programmable Logic Controller) là một trong những kỹ năng cốt lõi không thể thiếu đối với sinh viên ngành Kỹ thuật điều khiển & Tự động hóa. Tại FPT Polytechnic, bạn sẽ được làm quen với các môn học như: PLC cơ bản, PLC nâng cao, Tự động hóa quá trình công nghệ sử dụng các dòng phổ biến như Siemens S7-1200.
Dưới đây là 5 mẹo thực chiến giúp bạn học hiệu quả và làm chủ PLC ngay từ khi còn ngồi trên ghế giảng đường:
Hiểu rõ nguyên lý trước khi lập trình
Đừng lao vào viết code khi bạn chưa hiểu “PLC đang làm gì”. Hãy bắt đầu từ sơ đồ điều khiển, nguyên lý hoạt động của hệ thống (ví dụ: băng tải, hệ thống bơm, điều khiển đèn,…). Khi hiểu dòng tín hiệu đi từ đâu đến đâu, bạn sẽ biết nên viết gì trong từng khối logic.
Thực hành càng nhiều càng tốt
Lập trình PLC không phải là môn học chỉ cần đọc hiểu lý thuyết. Bạn phải cắm dây, nạp chương trình, kiểm tra thực tế. FPT Polytechnic Cần Thơ trang bị đầy đủ bộ PLC Siemens, mô hình băng tải mini, hệ thống đèn, cảm biến… hãy tận dụng thời gian thực hành trên lớp, đừng ngại sai và hãy ghi lại từng lỗi gặp phải và cách xử lý – đây là “tài sản quý” khi đi làm.
Sử dụng phần mềm mô phỏng tại nhà
Không phải lúc nào bạn cũng có PLC thật để thực hành, nhưng bạn hoàn toàn có thể cài phần mềm như TIA Portal, Factory I/O, hoặc PLC Simulator để luyện tay nghề tại nhà. Những phần mềm này cho phép bạn mô phỏng mô hình điều khiển ảo – học mà như chơi!
Hãy tìm các video hướng dẫn lập trình TIA Portal trên YouTube – nhiều hướng dẫn bằng tiếng Việt rất dễ hiểu và đừng quên kênh youtube của thầy Phan Nguyên Khải: https://www.youtube.com/@phannkhai
Tự tạo dự án mini từ đơn giản đến nâng cao
Khi đã quen với việc viết lệnh ON/OFF, hãy thử tự tạo một bài toán điều khiển nho nhỏ, ví dụ: Điều khiển đèn giao thông 3 màu, hệ thống rửa tay tự động, trạm trộn hóa chất tự động, dây chuyền phân loại sản phẩm bằng cảm biến màu,…. đây là những bài toán kinh điển mà các bạn cần phải trải qua để làm được những bài toán thực tế lớn hơn.
Học nhóm & tham khảo dự án thực tế
Đừng học một mình! Rủ bạn bè cùng giải đề, cùng mô phỏng sẽ giúp bạn hiểu vấn đề từ nhiều góc độ. Ngoài ra, hãy xem các đồ án sinh viên khóa trước hoặc video hệ thống PLC trong nhà máy thực tế – bạn sẽ hiểu vì sao logic điều khiển là “xương sống” của mọi dây chuyền.
Học giỏi PLC không cần phải “giỏi lập trình” như dân CNTT, mà quan trọng là hiểu hệ thống, logic rõ ràng và luyện tập thường xuyên.
Với chương trình đào tạo thực hành chiếm 70% tại FPT Polytechnic Cần Thơ, bạn hoàn toàn có thể tự tin làm chủ PLC, mở rộng cơ hội nghề nghiệp trong các lĩnh vực: sản xuất công nghiệp, tự động hóa nhà máy, bảo trì hệ thống, và thậm chí cả AIoT trong công nghiệp 4.0.
Giảng viên Phan Nguyên Khải
Bộ môn Điện – Cơ khí
FPT Polytechnic Cần Thơ
