Việc một ngành đào tạo có quá nhiều phương thức xét tuyển có thể khiến những thí sinh có năng lực tương đương nhưng sử dụng các phương thức khác nhau nhận được kết quả không giống nhau. Đây là một trong những lý do Bộ Giáo dục và Đào tạo dự kiến điều chỉnh cách thức tuyển sinh đại học từ năm 2027.
Tối 17/9, GS Nguyễn Tiến Thảo, Vụ trưởng Giáo dục đại học, chia sẻ thêm về những nội dung đáng chú ý trong dự thảo sửa đổi một số quy định liên quan đến tuyển sinh đại học năm 2027.

Mỗi ngành dự kiến chỉ sử dụng tối đa 3 phương thức từ năm 2027
Theo dự thảo mới, các trường đại học được sử dụng tối đa 5 phương thức tuyển sinh, không tính xét tuyển thẳng và xét tuyển nhóm cử tuyển. Tuy nhiên, với từng ngành hoặc chương trình đào tạo, số phương thức được áp dụng dự kiến không quá 3 trong năm 2027, giảm hai phương thức so với năm nay.
Từ năm 2028, giới hạn này tiếp tục được thu hẹp. Mỗi ngành hoặc chương trình đào tạo dự kiến chỉ được sử dụng một phương thức tuyển sinh.
Chẳng hạn, nếu một trường tuyển sinh ngành Công nghệ thông tin vào năm 2028, ngành này có thể lựa chọn một trong các phương thức như xét điểm thi tốt nghiệp THPT, điểm thi đánh giá năng lực hoặc kết quả học tập THPT. Trường sẽ không đồng thời sử dụng cả ba phương thức cho cùng ngành như cách làm hiện nay.
Xem thêm: Xét tuyển đại học 2027: Dự kiến bỏ điểm cộng IELTS và giải học sinh giỏi
Những thay đổi tuyển sinh giai đoạn 2022-2026 đã tạo chuyển biến
Theo GS Nguyễn Tiến Thảo, trong giai đoạn 2022-2026, nhiều điều chỉnh đã được triển khai trong tuyển sinh đại học, gồm bỏ xét tuyển sớm, quy đổi tương đương giữa các phương thức, giới hạn số lượng phương thức, quy định ngưỡng đầu vào và mức điểm cộng tối đa.
Những thay đổi này bước đầu tạo ra chuyển biến tích cực. Đáng chú ý, đối với các kỳ thi có bảng quy đổi chính thức, khoảng cách giữa kết quả của các kỳ thi này với điểm thi tốt nghiệp THPT đã giảm từ 2,6 điểm xuống 1,2 điểm.
Tuy nhiên, mức độ tương đương giữa các phương thức vẫn chưa đồng đều.
Thống kê cho thấy có hơn 2.000 chương trình đào tạo, tương đương hơn 40%, sử dụng từ hai phương thức trở lên và có mức chênh lệch từ 3 điểm trở lên giữa các phương thức. Trong cùng mã ngành, điểm học bạ cũng được ghi nhận cao hơn khá xa so với điểm thi tốt nghiệp THPT.
Nhiều phương thức có thể tạo ra sự khác biệt giữa các thí sinh
Theo GS Nguyễn Tiến Thảo, khi các thang đo chưa đạt mức tương đương, việc một ngành mở nhiều phương thức xét tuyển có thể dẫn tới tình trạng thí sinh có cùng năng lực nhưng được đánh giá khác nhau tùy theo “cửa” xét tuyển.
Từ thực tế này, việc giảm số phương thức được đề xuất theo lộ trình nhằm giúp từng ngành lựa chọn cách đánh giá phù hợp nhất với yêu cầu đầu vào.
Ông Thảo nhấn mạnh, chủ trương này không nhằm buộc tất cả các trường hay ngành đào tạo phải sử dụng cùng một loại điểm thi. Mục tiêu là xây dựng cơ chế đánh giá minh bạch hơn, trong đó mỗi phương thức phải bảo đảm thí sinh đủ điều kiện đều có cơ hội tham gia.
Các tiêu chí xét tuyển và cách tính điểm cũng cần được công bố rõ ràng, đồng thời sử dụng một thang điểm chung trong từng phương thức.
Xem thêm: 11 phương thức xét tuyển đại học từ năm 2027 (Dự kiến)
Các trường vẫn có thể sử dụng học bạ, chứng chỉ và kết quả thi riêng
Việc giảm số lượng phương thức không đồng nghĩa với việc loại bỏ các nguồn kết quả xét tuyển đang được sử dụng.
Theo dự thảo, các trường vẫn có trách nhiệm lựa chọn phương thức phù hợp với yêu cầu đầu vào của từng chương trình. Kết quả kỳ thi riêng, học bạ hoặc chứng chỉ vẫn có thể được sử dụng nếu được xây dựng minh bạch trong phương thức tuyển sinh đã công bố.
Cách tiếp cận này hướng đến việc để mỗi ngành lựa chọn công cụ đánh giá phù hợp, thay vì sử dụng quá nhiều phương thức cùng lúc và tạo ra những thang đo khó so sánh.
Mục tiêu là tăng tính bình đẳng trong tuyển sinh
Theo đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo, giảm số lượng phương thức xét tuyển không đồng nghĩa với việc thu hẹp cơ hội của thí sinh. Ngược lại, mục tiêu được đặt ra là mở rộng cơ hội tiếp cận một cách bình đẳng hơn.
Để thực hiện điều này, mỗi phương thức cần đảm bảo tất cả thí sinh đáp ứng điều kiện đều có thể tham gia, tiêu chí đánh giá phải được công bố rõ và cách tính điểm cần thống nhất trong cùng một thang đo.
Theo GS Nguyễn Tiến Thảo, định hướng chung của dự thảo là tuyển sinh phải gắn với chuẩn chất lượng, dữ liệu có thể kiểm chứng và trách nhiệm giải trình. Đồng thời, việc giảm số lượng cách xét tuyển cũng được kỳ vọng giúp thí sinh bớt áp lực khi phải theo dõi quá nhiều phương án khác nhau, trong khi vẫn có thể sử dụng các kết quả học tập, thi và chứng chỉ phù hợp theo quy định.
Dự kiến thêm nhiều thay đổi trong tuyển sinh đại học
Bên cạnh việc điều chỉnh số lượng phương thức xét tuyển, dự thảo còn đề xuất một số nội dung khác.
Trong đó, Bộ dự kiến không sử dụng điểm cộng ngoài điểm ưu tiên khu vực và đối tượng; xác định rõ nguồn tuyển và ngưỡng đầu vào; chuẩn hóa độ lệch giữa các tổ hợp xét tuyển; đồng thời không yêu cầu thí sinh nộp lại những giấy tờ hoặc chứng chỉ đã có trên hệ thống.
Những thay đổi này hiện vẫn nằm trong dự thảo. Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến góp ý và thời hạn tiếp nhận ý kiến là ngày 23/9. Vì vậy, các quy định cuối cùng về tuyển sinh đại học năm 2027 vẫn cần chờ văn bản chính thức được ban hành.
(Nguồn: https://vnexpress.net/ )

