Trước thềm biết điểm chuẩn, nhóm thí sinh đạt từ 15 đến 20 điểm rơi vào trạng thái hồi hộp và đắn đo hơn cả. Đạt mức điểm “lưng chừng”, không đủ cao để nắm chắc tấm vé vào các ngành hot top đầu, nhiều em không khỏi lo lắng về cơ hội trúng tuyển thực sự vào ngành học mình mong muốn.
Chính áp lực phải đỗ bằng mọi giá khiến nhiều bạn trẻ đưa ra quyết định theo bản năng: miễn là đỗ đại học mà chưa kịp trả lời câu hỏi cốt lõi: Ngành đó ra trường sẽ làm gì và cơ hội việc làm thực sự ra sao?
Một lựa chọn chỉ ưu tiên “lối vào” mà quên mất “lối ra” có thể vô tình biến tấm vé trúng tuyển thành gánh nặng sau vài năm. Giữa bối cảnh thị trường lao động tái cấu trúc mạnh mẽ, việc nhìn thẳng vào tiêu chí tuyển dụng thực tế của doanh nghiệp là bước đi bắt buộc đối với mỗi thí sinh.
Doanh nghiệp tìm kiếm gì ở ứng viên mới ra trường?
Dưới góc nhìn của người trực tiếp kết nối nhân sự cho hàng ngàn doanh nghiệp trên cả nước, Chị Hạ Phan – CEO Công ty Cổ phần JobUp, Nhà sáng lập dự án HR Companion cho biết, mỗi năm đơn vị này nhận hơn 6.000 hồ sơ ứng viên, trong đó một nửa là sinh viên mới tốt nghiệp.
Thực tế tuyển sinh và sử dụng lao động cho thấy một sự thật rõ ràng: tên trường hay loại bằng cấp không còn là bộ lọc tiên quyết đối với phần lớn doanh nghiệp hiện nay. Khi lướt qua một bộ hồ sơ, ánh mắt của nhà tuyển dụng thường tập trung ngay vào phần trung tâm CV – nơi thể hiện những trải nghiệm, dự án thực tế, công việc làm thêm hay các đề án nghiên cứu mà ứng viên từng tham gia.
Tên trường chỉ là yếu tố tham khảo. Ngoại trừ một số ngành nghề đặc thù yêu cầu chứng chỉ chuyên sâu hay bằng cấp quy chuẩn, các khối ngành như Kinh tế, Marketing, Thương mại điện tử hay Công nghệ thông tin đều chú trọng vào độ dày tích lũy trải nghiệm. Doanh nghiệp cần những nhân sự có tính thực tiễn cao, có khả năng thích nghi và sẵn sàng xắn tay vào việc ngay.
Điều này cũng đặt ra một tiêu chí khác khi chọn trường: bên cạnh chương trình học và học phí, thí sinh nên tìm hiểu xem mình sẽ được làm gì trong quá trình học, có cơ hội thực tập, thực hiện dự án hay tiếp xúc với doanh nghiệp hay không. Bởi khoảng cách giữa “biết” và “làm được” đôi khi chính là khoảng cách quyết định khả năng tìm việc sau tốt nghiệp.
Không chỉ có một con đường sau tốt nghiệp THPT
Nhìn nhận về xu hướng lao động hiện nay, Tiến sĩ Vũ Chí Thành – Hiệu trưởng Trường Cao đẳng FPT Polytechnic chỉ ra rằng, tại nhiều quốc gia phát triển như Úc, Anh, Mỹ hay trong khu vực Đông Nam Á, số lượng học sinh sau khi hoàn thành chương trình phổ thông lựa chọn học nghề đang tăng lên rõ rệt. Thực tế tại Việt Nam, nhu cầu nhân lực thạo nghề từ các doanh nghiệp trong nước lẫn các tập đoàn FDI liên tục rơi vào tình trạng “khát” người làm được việc.
Theo Tiến sĩ Vũ Chí Thành, lợi thế của mô hình giáo dục nghề nghiệp là thời gian đào tạo được tối ưu, đồng thời chú trọng vào kỹ năng thực hành. Thông qua đào tạo theo dự án và gắn với yêu cầu của doanh nghiệp, sinh viên có cơ hội tiếp cận những tình huống thực tế ngay trong quá trình học.
Thống kê từ FPT Polytechnic cho biết, tỷ lệ sinh viên có việc làm sau 6 tháng tốt nghiệp của trường luôn duy trì ở mức trên 97%. Con số này luôn được nhà trường sử dụng như một chỉ dấu về mức độ gắn kết giữa đào tạo và nhu cầu tuyển dụng.
Từ góc nhìn này, với những thí sinh đang chịu áp lực phải tìm một suất vào đại học, giáo dục nghề nghiệp có thể là một lựa chọn đáng cân nhắc thay vì chỉ tập trung vào điểm chuẩn. Mô hình đào tạo theo hướng thực hành giúp người học rút ngắn thời gian tích lũy kinh nghiệm, sớm tham gia thị trường lao động và từng bước định hình con đường phát triển sự nghiệp.
Thành công đến từ tư duy thực chiến và năng lực tự học
Thực tế phát triển sự nghiệp của nhiều nhân sự trẻ đã chứng minh rằng, xuất phát điểm không định đoạt giới hạn thăng tiến. Minh chứng rõ nét cho điều này là câu chuyện của anh Lê Quang Vũ – Cựu sinh viên FPT Polytechnic, hiện là Giám đốc Công nghệ (CTO) tại GX Digital, đồng thời đảm nhiệm vị trí Quản lý IT tại hệ thống Vinschool.
Bước ra từ môi trường đào tạo cao đẳng, qua hơn 10 năm chinh chiến trong ngành công nghệ, anh Vũ chia sẻ bản thân chưa từng một lần bị doanh nghiệp từ chối vì tấm bằng cao đẳng. Yếu tố giúp một nhân sự bứt phá và đi xa trong nghề không nằm ở danh tiếng ngôi trường thời niên thiếu, mà phụ thuộc vào tư duy tiếp cận vấn đề, khả năng chủ động học hỏi liên tục và năng lực giải quyết các bài toán thực tế của doanh nghiệp.
Xuất phát điểm là một kỹ thuật viên thuần túy, việc dịch chuyển tư duy sang quản lý, chủ động nhận thêm các dự án lớn và bước chân vào các tập đoàn quy mô đã giúp anh không ngừng gia tăng giá trị bản thân. Anh cũng chia sẻ thêm sau khi đã có nền tảng thực chiến vững chắc, việc tiếp tục học liên thông lên Đại học rồi MBA lại trở nên vô cùng nhẹ nhàng và hiệu quả đối với anh.
Câu chuyện này cũng cho thấy một điều: lựa chọn sau THPT không nhất thiết phải là một quyết định “được ăn cả, ngã về không”. Một con đường học tập có thể được xây dựng theo từng giai đoạn, miễn là người học hiểu mình đang hướng tới công việc nào và cần bổ sung năng lực gì để tiến tới đó.
Vì vậy, với nhóm thí sinh 15-20 điểm, bài toán quan trọng có lẽ không nằm ở việc cố tìm một “tấm vé” bằng mọi giá. Điểm thi chỉ phản ánh năng lực tại một thời điểm, trong khi hành trình nghề nghiệp kéo dài nhiều năm.
Chọn trường vì vừa đủ điểm có thể giúp mở một cánh cửa. Nhưng chọn dựa trên ngành nghề, kỹ năng và cơ hội việc làm mới là cách tính cho cả hành trình phía sau cánh cửa ấy.
Trường Cao đẳng FPT Polytechnic
